Không có lịch khám phù hợp. Vui lòng chọn ngày hoặc bác sĩ khác
Đặt
lịch hẹn

Bệnh thoát vị đĩa đệm cột sống thắt lưng là gì? Dấu hiệu, nguyên nhân và biến chứng của bệnh

Thứ ba, 09/06/2020, 15:38

Hầu hết những bệnh nhân mắc bệnh thoát vị đĩa đệm cột sống thắt lưng đều có dấu hiệu đau nhức, sưng tấy, tê buốt vùng lưng,… Với căn bệnh này, người bệnh cần phải có hướng điều trị kịp thời, tránh các biến chứng nguy hiểm có thể xảy ra, gây ản hưởng nghiêm trọng đến sức khỏe.

3_11

Thoát vị đĩa đệm cột sống thắt lưng là gì?

Thoát vị đĩa đệm là căn bệnh tuy không nguy hiểm đến tính mạng nhưng ảnh hưởng nghiêm trọng tới sức khỏe và khả năng vận động của con người. Theo nghiên cứu của tổ chức Y tế thế giới, thoát vị đĩa đệm bệnh thường gặp nhất trong số các bệnh về cột sống, trong đó, tỉ lệ thoát vị đĩa đệm ở người trưởng thành là 30%. Tại Việt Nam, độ tuổi mắc thoát vị đĩa đệm là ở độ tuổi 30 – 60 tuổi, đặc biệt bệnh này càng có xu hướng trẻ hóa độ tuổi và ngày càng gia tăng nhiều hơn.

Dấu hiệu thoát vị đĩa đệm cột sống thắt lưng

Thoát vị đĩa đệm cột sống thắt lưng (một dạng của bệnh thoát vị đĩa đệm) là bệnh lý khá phổ biến hiện nay. Những bệnh nhân mắc phải căn bệnh này hầu hết là người cao tuổi, người làm việc nặng hoặc nhân viên văn phòng, tài xế,… Theo thời gian, nhân nhầy đĩa đệm ở vùng thắt lưng nhanh chóng bị lệch khỏi vị trí và mòn dần theo thời gian. Tình trạng bệnh khiến cho các khớp xương bị chèn ép gây ra bệnh thoát vị đĩa đệm cột sống thắt lưng. Bệnh nhân sẽ gặp phải một số dấu hiệu phổ biến sau đây.

2_11

1. Đau nhức

Người bệnh thường xuyên bị đau nhức, khó chịu ở phần thắt lưng. Ban đầu, cơn đau chỉ thoáng qua nhưng càng về sau, tình trạng đau đớn càng tăng nhanh khiến bệnh nhân vô cùng mệt mỏi. Dần dần, người bệnh sẽ có cảm giác đau nhức lan rộng ở các vị trí như tay, chân, vai, cổ,… Nếu không được kiểm soát, bệnh nhân sẽ khó có thể vận động và thực hiện các hoạt động sinh hoạt hàng ngày.

2. Tê bì

Toàn bộ vùng thắt lưng có dấu hiệu tê bì, nhất là vị trí có dấu hiệu bị thoát vị đĩa đệm cột sống thắt lưng. Triệu chứng tê buốt diễn ra thường xuyên, nhất là vào buổi sáng khi người bệnh mới ngủ dậy. Bệnh nhân sẽ cảm nhận được tình trạng tê bì ở các khớp. Đồng thời, vùng vai và cổ cũng có dấu hiệu bị tê buốt, không thể cử động được.

3. Cứng khớp

Tình trạng cứng khớp xuất hiện khi người bệnh ngủ dậy hoặc nằm quá lâu, nhất là vào buổi sáng. Bệnh nhân có cảm giác không thể ngồi được vì các cơ khớp vùng lưng bị cứng dần. Nghiêm trọng hơn, các bộ phận khác như chân, tay, vai,… yếu hơn bình thường. Chỉ cần người bệnh cử động nhẹ đã bị đau đớn thường xuyên. Sức khỏe bệnh nhân giảm sút và việc thực hiện các hoạt động sinh hoạt hàng ngày cũng bị ảnh hưởng.

4. Sưng tấy

Toàn bộ vùng lưng của bệnh nhân bị thoát vị đĩa đệm bị sưng tấy, ửng đỏ. Tùy thuộc vào từng mức độ thoát vị mà thắt lưng bị sưng đỏ nhiều hay ít. Bên cạnh đó, người bệnh còn có cảm giác nóng ran ở vùng lưng. Chỉ cần chạm tay vào vị trí lưng đã có cảm giác đau nhức, vô cùng khó chịu. Tình trạng sưng tấy vùng lưng nhiều nếu người bệnh không tiến hành chữa trị kịp thời.

5. Mất cảm giác

Giai đoạn nặng, bệnh nhân bị thoát vị đĩa đệm cột sống thắt lưng sẽ có dấu hiệu bị mất cảm giác. Vùng lưng không thể cử động, kéo theo các bộ phận khác như tay, chân, vai có dấu hiệu bị rối loạn, không thể cảm nhận được các vật dụng xung quanh. Dần dần, người bệnh dễ dàng bị teo cơ, bại liệt, không thể gập, duỗi tay chân nếu không được chữa trị kịp thời.

6. Hạn chế trong vận động

Khi bị thoát vị đĩa đệm cột sống thắt lưng, mọi hoạt động của người bệnh nhanh chóng bị ảnh hưởng. Bệnh nhân bị đau đớn liên tục nên khó có thể thực hiện các hoạt động sinh hoạt hàng ngày. Bên cạnh đó, những cơn đau kéo dài ở nhiều vị trí khác nhau khiến cho người bệnh vô cùng mệt mỏi, suy nhược cơ thể, không vận động được.

7. Cảm giác châm chích

Vùng lưng bị thoát vị đĩa đệm có cảm giác như kiến bò, châm chích, rất khó chịu. Bệnh nhân có dấu hiệu bị tê cóng, nóng lạnh bất thường. Bên cạnh đó, cơ thể người bệnh bị suy nhước trầm trọng. Bệnh nhân cảm thấy vô cùng khó chịu nhưng cảm giác châm chích xuất hiện ngày càng nhiều hơn và ảnh hưởng nghiêm trọng đến sức khỏe của người bệnh.

1_13

4 giai đoạn thoát vị đĩa đệm cột sống thắt lưng

Thoát vị đĩa đệm cột sống thắt lưng là tình trạng đĩa đệm vùng thắt lưng bị thóa hóa, nhanh chóng nứt vách vòng, tạo điều kiện cho nhân nhầy nhanh chóng thoát ra ngoài và chèn ép dây thần kinh, các mô mềm xung quanh. Cột sống của con người có vai trò như trụ cột nâng đỡ cơ thể, có tính đàn hồi. Đĩa đệm giúp giảm ma sát, tăng cường chất bôi trơn khớp và hỗ trợ cột sống hoạt động tốt hơn.

Khi bệnh nhân mắc bệnh thoát vị đĩa đệm cột sống thắt lưng, người bệnh sẽ gặp phải 4 giai đoạn sau đây.

+ Giai đoạn 1: Đĩa đệm thắt lưng biến dạng. Tuy nhiên, vòng bao xơ bên ngoài chưa rách. Bên cạnh đó, bệnh nhân còn bị tê tay chân, không có dấu hiệu đau nhức nhiều. Chính điều này khiến mọi người không phát hiện bệnh kịp thời.

+ Giai đoạn 2: Vòng xơ bên ngoài bị rách một phần khiến cho chất nhầy bên trong bắt đầu thoát ra ngoài. Tại những vòng xơ bị suy yếu, phần đĩa đệm nhanh chóng bị phình to ra. Tuy nhiên, bệnh nhân vẫn chưa cảm nhận được nguy cơ mắc bệnh thoát vị đĩa đệm thắt lưng.

+ Giai đoạn 3: Vòng bao xơ bên ngoài bị rách toàn phần khiến cho nhân nhầy nhanh chóng bị lồi ra ngoài. Lúc này, rễ thần kinh đã bị chèn ép và người bệnh bắt đầu cảm nhận được những cơn đau mơ hồ thoáng qua. Tình trạng đau nhức nhanh chóng tăng lên và bệnh nhân sẽ vô cùng khó chịu với những cơn đau nhức.

+ Giai đoạn 4: Các rễ thần kinh bị chèn ép lâu ngày nhanh chóng chuyển biến xấu đi. Đây là giai đoạn vô cùng nguy hiểm. Người bệnh sẽ phải chịu đựng những cơn đau dai dẳng do bệnh gây ra, ảnh hưởng nghiêm trọng đến sức khỏe, tâm lý của bệnh nhân.

Nguyên nhân thoát vị đĩa đệm cột sống thắt lưng

Thoát vị đĩa đệm cột sống thắt lưng là bệnh lý tiến triển âm thầm và không phải bệnh nhân nào cũng dễ dàng phát hiện được các triệu chứng bệnh. Với căn bệnh này, việc xác định chính xác nguyên nhân gây bệnh sẽ giúp bệnh nhân tránh được các biến chứng phức tạp do bệnh gây ra như hội chứng chùm đuôi ngựa, hội chứng khập khễnh, bại liệt, teo cơ,… Dưới đây là một số nguyên nhân gây thoát vị đĩa đệm cột sống thắt lưng, người bệnh cần biết.

- Tuổi tác cao: Theo thời gian, người cao tuổi sẽ có dấu hiệu bị lão hóa xương khớp. Đĩa đệm và các cơ quan có dấu hiệu bị suy yếu dần, chức năng xương khớp nhanh chóng bị hư tổn, tạo điều kiện để bệnh nhân dễ dàng mắc bệnh thoát vị đĩa đệm cột sống lưng.

- Làm việc sai tư thế: Ngồi lâu một chỗ, làm việc với tư thế sai lệch sẽ nhanh chóng làm tăng áp lực lên vùng cột sống và khiến cho vòng sợi bao sơ bị nứt rách. Dần dần đĩa đệm bị thoát ra ngoài, tăng nguy cơ bị thoát vị đĩa đệm cho người bệnh.

- Chấn thương, tai nạn: Hoạt động thể thao mạnh hoặc các chấn thương, tai nạn sẽ khiến cho đĩa đệm nhanh chóng bị rách. Lúc này, nhân nhầy sẽ thoát ra bên ngoài và gây ra triệu chứng đau đớn dữ dội cho người bệnh.

- Yếu tố di truyền: Trong gia đình, nếu cha mẹ mắc bệnh thoát vị đĩa đệm thắt lưng thì nguy cơ con mắc phải căn bệnh này rất cao.

- Thừa cân, béo phì: Đây cũng là một trong những nguyên nhân khiến người bệnh bị thoát vị đĩa đệm cột sống thắt lưng.

- Mắc bệnh lý cột sống: Một số bệnh nhân có cấu trức cột sống bất thường. Điều này làm gia tăng áp lực khi vận động. Dần dần người bệnh dễ bị thoát vị đĩa đệm vùng thắt lưng. Hệ quả của căn bệnh này sẽ khiến cho bệnh nhân bị cong vẹo, gù, thoái hóa cột sống,…

Biến chứng do thoát vị đĩa đệm cột sống thắt lưng

Thoát vị đĩa đệm cột sống thắt lưng là bệnh xương khớp khá phổ biến. Mặc dù có tiến triển chậm và âm thầm nhưng bệnh lý phát triển mãn tính và hầu như không thể chữa trị hoàn toàn. Tuy nhiên nếu tích cực điều trị và xây dựng lối sống khoa học, triệu chứng của bệnh sẽ được kiểm soát và giảm nguy cơ phát sinh các biến chứng nặng nề.

Đối với những trường hợp chủ quan hoặc không điều trị đúng cách, thoát vị đĩa đệm cột sống thắt lưng có thể gây giảm sút khả năng vận động, ảnh hưởng nghiêm trọng đến đời sống sinh hoạt và chất lượng cuộc sống.

Hơn nữa, hiện tượng thoát vị đĩa đệm có thể tăng dần theo thời gian, gây chèn ép dây thần kinh và dẫn đến các biến chứng như:

- Hội chứng chùm đuôi ngựa: Hội chứng chùm đuôi ngựa là biến chứng thường gặp của bệnh thoát vị đĩa đệm thắt lưng. Biến chứng này xảy ra khi bó rễ thần kinh đuôi ngựa bị dịch nhầy từ đĩa đệm chèn ép. Hội chứng chùm đuôi ngựa có thể gây yếu liệt chi dưới đi kèm với một số triệu chứng như tiểu dầm, mất tự chủ khi tiểu tiện, bí tiểu, liệt dương, mất cảm giác vùng hội âm,…

- Hội chứng đau khập khiễnh cách hồi: Hội chứng đau khập khiễnh cách hồi đề cập đến cơn đau do rễ thần kinh bị chèn ép. Tuy nhiên, cơn đau có tính chất ngắt quãng và lặp lại thường xuyên. Biến chứng này không chỉ ảnh hưởng đến khả năng vận động mà còn tác động tiêu cực đến yếu tố tâm lý.

- Teo cơ: Teo cơ là hệ quả do dây thần kinh bị chèn ép trong một thời gian dài. Biến chứng này dẫn đến tình trạng giảm khả năng vận động nghiêm trọng, không thể thực hiện các hoạt động sinh hoạt và mất hẳn khả năng lao động.

Cách phòng ngừa thoát vị đĩa đệm và bảo vệ cột sống

- Tập thể dục đều đặn, các bài tập: thái cực quyền, bơi lội, yoga, đi bộ…tăng cường sự dẻo dai cho khớp.

- Duy trì trọng lượng cơ thể ở mức hợp lý.

- Ngồi làm việc giữ thẳng lưng, sau khoảng 1 – 2 giờ phải đứng dậy đi lại, tập vài động tác nhẹ, tránh ngồi lì và không vận động.

- Không mang vác, nâng vật quá sức.

- Chế độ ăn uống khoa học bổ sung canxi, vitamin D và Chondroitin Sulfate nuôi dưỡng khớp khỏe mạnh.

- Không hút thuốc, không dùng chất kích thích, hạn chế rượu bia.

- Kiểm tra sức khỏe định kỳ 6 tháng/lần.